---
title: "Το ψάρι βρομάει από το κεφάλι: σημασία και προέλευση | eipane.com"
description: "Το ψάρι βρομάει από το κεφάλι. Τα σοβαρά προβλήματα ενός οργανισμού μπορεί να ξεκινούν από την ηγεσία του."
url: https://eipane.com/to-psari-vromaei-apo-to-kefali/
language: el
publisher: "SYMBOLS HOUSE OF BRANDS Ο.Ε."
license: "CC BY 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/) for the original explanations; credit eipane.com with a link"
---

Παροιμία [Δουλειά](https://eipane.com/thematikes/doyleia/) Αρχείο #238

# «Το ψάρι βρομάει από το κεφάλι»

- [Ελληνική παροιμία](https://eipane.com/poios-to-eipe/elliniki-paroimia/)
- [Σικελική / ελληνική παροιμία](https://eipane.com/poios-to-eipe/sikeliki-elliniki-paroimia/)

Σημασία & προέλευση · Καταχώριση: 28.10.2026

Με γραπτή καταγραφή του 1867

Επιμέλεια αρχείου: [είπανε](https://eipane.com/syntaktiki-taytotita/) · Ενημέρωση: 11.11.2026

## Τι σημαίνει;

Τα σοβαρά προβλήματα ενός οργανισμού μπορεί να ξεκινούν από την ηγεσία του.

## Από πού προέρχεται;

Η εικόνα της αλλοίωσης ενός ψαριού χρησιμοποιείται για να περιγράψει ευθύνη στην κορυφή μιας ιεραρχίας.

**Ελληνική λαϊκή παράδοση.** Παραδοσιακή χρήση. Ο πρώτος δημιουργός και η πρώτη εμφάνιση δεν είναι γνωστοί· η παλαιότερη γραπτή καταγραφή που βρέθηκε (1867) δίνεται παρακάτω.

**Πρώτη γνωστή καταγραφή.** Καταγράφεται ήδη το 1867, στη β΄ έκδοση της συλλογής «Παροιμίαι δημώδεις» του Ι. Βενιζέλου (Ερμούπολις, σ. 29, αρ. Α 375), με τη διατύπωση «Ἀπὸ τὸ κεφάλι βρωμάει τὸ ψάρι». Είναι η παλαιότερη καταγραφή που έχει εντοπίσει το eipane. Δείχνει ότι η φράση ήταν ήδη σε χρήση τότε· δεν δείχνει πού ή πότε γεννήθηκε. Παλαιότερες εκδόσεις της συλλογής δεν έχουν ελεγχθεί ακόμη.

**Πηγές**

1. Ι. Βενιζέλος, «Παροιμίαι δημώδεις», β΄ έκδοση, Ερμούπολις 1867, σ. 29, αρ. Α 375. [Η σελίδα στο Internet Archive ↗](https://archive.org/details/paroimiaidmdeis00venigoog/page/n42/mode/1up)

Έλεγχος πηγών: 11.11.2026

## Πώς τη χρησιμοποιούμε;

> «Οι κανόνες παραβιάζονται επειδή οι υπεύθυνοι δίνουν κακό παράδειγμα. Το ψάρι βρομάει από το κεφάλι.»

> «Οι υπάλληλοι αργούσαν επειδή ο διευθυντής ερχόταν πάντα τελευταίος. Το ψάρι βρομάει από το κεφάλι.»

> «— Γιατί δεν πάει καλά η ομάδα; — Η διοίκηση δεν πληρώνει τους παίκτες στην ώρα τους. Το ψάρι βρομάει από το κεφάλι.»

## Πώς αλλιώς λέγεται;

- Το ψάρι βρωμάει από το κεφάλι.
- Το ψάρι βρωμάει από το κεφάλι

## Σημειώσεις & αναφορές.

**Νόημα:** Το πρόβλημα ξεκινά από την ηγεσία

**Πηγή:** Σικελική / ελληνική παροιμία

**Ποιος:** Ελληνική παροιμία

## Σημειώσεις των ενοποιημένων διατυπώσεων

Το ψάρι βρωμάει από το κεφάλι

Τα προβλήματα μιας ομάδας συχνά ξεκινούν από την ηγεσία.

Το κεφάλι του ψαριού γίνεται εικόνα της κορυφής της ιεραρχίας.

Παράδειγμα: Στη συζήτηση αναφέρθηκε η φράση «Το ψάρι βρωμάει από το κεφάλι» ως αφορμή για προβληματισμό.

**Απόδοση στο αρχείο eipan-gr-yliko.md: Ελληνική παροιμία.** Η απόδοση ακολουθεί το υλικό που παρείχε ο εκδότης και δεν έχει ακόμη επαληθευτεί από ανεξάρτητη πρωτογενή πηγή.

## Θέματα & συλλογές.

- [Δουλειά](https://eipane.com/thematikes/doyleia/)
- [Ηγεσία και στρατηγική](https://eipane.com/thematikes/igesia-kai-stratigiki/)
- [Χαρακτήρας](https://eipane.com/thematikes/charaktiras/)
- [Ελληνικές λαϊκές παροιμίες](https://eipane.com/sylloges/ellinikes-laikes-paroimies/)
- [Μαφία: Σικελία, γκάνγκστερ και ταινίες](https://eipane.com/sylloges/mafia-sikelia-gkangkster-kai-tainies/)

**Για την τεκμηρίωση**

Η καταγραφή προέρχεται από τη συλλογή του eipan, ενημέρωση 29.10.2026. Η προσωπική απόδοση και οι ετυμολογικές εξηγήσεις του υλικού διακρίνονται από την επαληθευμένη πρωτογενή μαρτυρία. [Πώς δουλεύουμε ↗](https://eipane.com/methodologia/)

**Ξέρεις μια παροιμία ή φράση που λείπει;**

Στείλ’ τη στην επιμέλεια: κάθε πρόταση ελέγχεται πριν δημοσιευτεί.

[Πρότεινε ένα είπαν](https://eipane.com/symmetoxi/proteine/)

### Σε αυτή τη σελίδα

Τι σημαίνει Προέλευση & ιστορία Παράδειγμα χρήσης Άλλες διατυπώσεις Θέματα, ονόματα & συλλογές Παραδείγματα αναγνωστών Σχόλια

**Πρόσθεσε σημείωση**

[Τοπική παραλλαγή, χρήση ή άλλη σημασία ↗](https://eipane.com/symmetoxi/simeiosi/?slug=to-psari-vromaei-apo-to-kefali)

[Πρότεινε διόρθωση ↗](https://eipane.com/diorthoseis/?slug=to-psari-vromaei-apo-to-kefali)

## Συνέχισε να διαβάζεις.

[Όλες οι φράσεις: Δουλειά ↗](https://eipane.com/thematikes/doyleia/)

- [Μάθε τέχνη κι άσ’ τηνε, κι αν πεινάσεις πιάσ’ τηνε](https://eipane.com/mathe-techni-ki-as-tine-ki-an-peinaseis-pias-tine/): Οι πρακτικές δεξιότητες έχουν διαχρονική αξία, ακόμη κι αν δεν χρειάζονται αμέσως.
- [Όποιος δεν θέλει να ζυμώσει δέκα μέρες κοσκινίζει](https://eipane.com/opoios-den-thelei-na-zymosei-deka-meres-koskinizei/): Όποιος αποφεύγει μια δουλειά βρίσκει διαρκώς αφορμές για αναβολή.
- [Φασούλι το φασούλι γεμίζει το σακούλι](https://eipane.com/fasoyli-to-fasoyli-gemizei-to-sakoyli/): Οι μικρές σταθερές προσπάθειες συσσωρεύονται και φέρνουν αποτέλεσμα.

Πηγή: [https://eipane.com/to-psari-vromaei-apo-to-kefali/](https://eipane.com/to-psari-vromaei-apo-to-kefali/) · CC BY 4.0, με αναφορά στο eipane.com